Czym jest Data Act i od kiedy obowiązuje?

Data Act to unijne rozporządzenie regulujące dostęp do danych generowanych przez urządzenia połączone z internetem. Stosuje się je od 12.09.2025, a projekt polskiej ustawy ma je wdrożyć w krajowym prawie.

Jakie urządzenia obejmie nowa ustawa?

Przepisy dotyczą samochodów, inteligentnych urządzeń domowych oraz szerzej rozumianego sprzętu podłączonego do internetu. Użytkownik zyska prawo żądania przekazania tych danych wskazanym podmiotom.

Kto będzie pilnował przestrzegania nowych przepisów?

Nadzór sprawuje Prezes UKE, który jako krajowy koordynator danych rozpatruje skargi, prowadzi postępowania i przeprowadza kontrole. W określonych przypadkach może nakładać kary pieniężne.

Czy producent może odmówić udostępnienia danych?

Dane nie zawsze muszą zostać przekazane. Ograniczeniem są ochrona danych osobowych, bezpieczeństwo oraz tajemnica przedsiębiorstwa, a spory w tej sprawie rozstrzygają wyspecjalizowane podmioty z certyfikatem.

Dostęp do danych z auta i smart home: projekt ustawy w Polsce

Rząd przyjął projekt ustawy o dostępie do danych z samochodów i urządzeń domowych. Sprawdź, co zmienia dla użytkowników i kogo obejmuje nowe prawo.

Projekt ustawy o dostępie do danych z samochodów i urządzeń domowych, przyjęty przez Radę Ministrów 13.10.2026, ma pozwolić użytkownikom żądać przekazania informacji wytwarzanych przez połączony sprzęt. To polskie wdrożenie unijnego rozporządzenia Data Act, które od 12.09.2025 określa zasady dostępu do danych z urządzeń podłączonych do sieci.

Czym jest Data Act i dlaczego Polska wdraża go teraz?

Data Act to unijny akt prawny, który porządkuje, kto i na jakich zasadach może korzystać z danych powstających podczas pracy urządzeń. Dla rynku smart home oznacza to koniec sytuacji, w której jedynym odbiorcą informacji z termostatu, czujnika czy samochodu był wyłącznie producent. Projekt polskiej ustawy przygotowało Ministerstwo Cyfryzacji i to ono odpowiada za dopasowanie krajowych przepisów do reguł unijnych.

Jak skorzystać z prawa do danych? Krok po kroku

Nowe przepisy opierają się na prostym mechanizmie: to użytkownik decyduje, komu dane trafią.

Krok 1: Ustal, jakie dane generuje Twoje urządzenie

Zanim złożysz żądanie, sprawdź, jakie informacje zbiera sprzęt, np. dane diagnostyczne samochodu czy rejestry aktywności urządzeń domowych.

Krok 2: Wskaż odbiorcę

Przykładem z projektu jest przekazanie danych diagnostycznych auta niezależnemu warsztatowi. Dzięki temu naprawy nie muszą być ograniczone wyłącznie do autoryzowanej sieci serwisowej.

Krok 3: Sprawdź ograniczenia

Żądanie nie zawsze zakończy się pełnym udostępnieniem. Przepisy przewidują wyjątki wynikające z ochrony danych osobowych, bezpieczeństwa oraz tajemnicy przedsiębiorstwa.

Krok 4: W razie odmowy zgłoś spór

Jeśli podmiot odmówi przekazania danych, sprawa może trafić do podmiotów rozstrzygających spory. Te muszą uzyskać certyfikat, który jest ważny 5 lat i można go przedłużyć o kolejne 5 lat.

Które elementy projektu są najważniejsze?

Poniższa tabela zestawia kluczowe daty i parametry projektu.

Element	Dane
Przyjęcie projektu przez Radę Ministrów	13.10.2026
Data zastosowania unijnego Data Act	12.09.2025
Organ nadzoru	Prezes UKE
Ważność certyfikatu dla podmiotów rozstrzygających spory	5 lat
Możliwość przedłużenia certyfikatu	o 5 lat
Wejście w życie	3 miesiące od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw

Kto pilnuje przestrzegania przepisów?

Rolę krajowego koordynatora danych pełni UKE, a konkretnie jego prezes. Urząd przyjmuje skargi, prowadzi postępowania i przeprowadza kontrole. W określonych przypadkach może też nałożyć karę pieniężną, co daje przepisom realne zaplecze egzekucyjne.

Czy zmiana dostawcy chmury będzie łatwiejsza?

Projekt obejmuje również przedsiębiorców oraz sytuację, w której użytkownik zmienia dostawcę usług chmurowych. Dla właścicieli inteligentnego domu oznacza to możliwość przeniesienia zgromadzonych informacji zamiast pozostawania przy jednym ekosystemie.

Kiedy nowe przepisy zaczną obowiązywać?

Projekt wymaga jeszcze dalszej procedury legislacyjnej, więc obecnie nie obowiązuje. Po ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw przepisy wejdą w życie po upływie trzech miesięcy.

Co to oznacza dla Ciebie

Jeśli masz samochód z systemem połączeń lub inteligentne urządzenia domowe, zyskujesz realne narzędzie kontroli nad swoimi danymi. Warto już teraz sprawdzić, jakie informacje zbiera Twój sprzęt i czy producent udostępnia je w czytelnej formie. Na co uważać? Przede wszystkim na zgody i ustawienia prywatności, bo to one decydują o tym, kto otrzyma dane. Przy przechodzeniu na nowego dostawcę usług chmurowych zachowaj też kopię danych, zanim zmienisz usługę.